Финский язык

 Сегодня мы узнаем о такой полезной вещи, как степени прилагательных в финском языке.

Komparatiivi. Сравнительная степень нужна нам, когда мы сопоставляем предметы, объекты по какой-либо одной характеристике, выраженной прилагательным. Проще говоря, что-то лучше чего-то, кошка чище свиньи, рюкзак удобнее сумки и т.п.

В финском языке чтобы поставить прилагательное в сравнительную степень, используется окончание –mpi, прибавляемое к слабой основе.

heikko (слабый) – heikompi

kiltti (хороший, послушный) – kiltimpi

väsynyt (уставший, основа väsynee-) – väsyneempi
nuori – nuorempi

kesy (приручённый) – kesympi

ohut (тонкий, основа ohue-) — ohuempi

За исключением тех слов, где слог открывается при образовании какой-либо формы.

rikas (богатый) – rikkaampi
raitis (трезвый) – raittiimpi
hapan (кислый) – happa + ma (слог —ma— появляется из-за согласной основы) – happamampi

lämmin – lämpi + mä – lämpimämpi
avuton (беспомощный) – avutto + ma – avuttomampi
В двусложных словах, оканчивающихся на –a/ä, эта –a/ä превращается в –е!

a/ä -> е
kuiva (сухой) – kuivempi
märkä – märempi
halpa (дешевый) – halvempi
laiska (ленивый) – laiskempi
syvä (глубокий) – syvempi

В тех словах, где слогов больше двух,  –mpi добавляется без всяких изменений: ahkerampi, matalampi, terävämpi

Нельзя забывать, что прилагательные склоняются по падежам. Что происходит в таком случае с показателем сравнительной степени –mpi? Рассмотрим на примере с «uusi».

Сравнивать можно:
1. Используя kuin просто так
Jäätelö on kylmämpää kuin kahvi (обратите внимание на партитив, возникший из-за обозначения вещества) — Мороженое холоднее, чем кофе.

или с добавлением конкретизирующих слов.

paljon
Mikko on paljon vanhempi kuin Antti. — Микко намного старше Антти.
vähän
Kaisa on vähän lyhyempi kuin minä. — Кайса немного ниже меня.
 2. Используя yhä

Ilma muuttuu yhä kylmemmäksi (-ksi – показатель translatiivi, использующийся для обозначения изменения состояния) – Погода становится все холоднее.

или оборот mitä …, sitä …
Mitä isompi asunto, sitä kalliimpi se on. — Чем больше квартира, тем она дороже.

3. Используя партитив.
Hanna on Karia laiskempi. (= Hanna on laiskempi kuin Kari.) laiska — ленивый
Suklaa on hedelmiä makeampaa. (= Sukla on makeampaa kuin hedelmä.) hedelmä – фрукт, makea — сладкий
 Кто или что из двух/двоих больше, меньше, длиннее, короче, чаще, реже можно спросить с помощью вопроса kumpi?, также склоняемого по падежам.

Ответить отрицательно, т.е. никто/ничто не больше, меньше, длиннее, короче, чаще, реже, можно с помощью ei kumpikaan, и оно тоже склоняется, а ei спрягается.

Kumpaa Raimo odottaa, Miaa vai Lauraa? Ei kumpaakaan. – Кого ждет Раймо: Мию или Лауру? Никого.

Kumman kanssa lähdet ulos, Ilpon vai Mikon? En lähde kummankaan kanssa.

С кем пойдешь гулять: с Илпо или с Микко? Ни с кем не пойду.

Kummasta pidät enemmän, puna- vai valkoviinistä? En kummastakaan. – Какое вино тебе нравится больше: красное или белое? Никакое.

Kumpaan ravintolaan te lähdette, “Ursukseen” vai “Helmeen”? Emme lähde kummaankaan. – В какой ресторан вы пойдете: в «Урсус» или «Хелме»? Ни в какой не пойдем.

Superlatiivi. Превосходная степень прилагательных нужна нам тогда, когда мы подчеркиваем крайнюю характеристику чего-либо: красивейший остров, удачнейший выбор, уютнейшее кафе и пр.

В финском языке эта степень (суперлатив) образуется с помощью окончания –in. Оно добавляется к слабой основе, и при этом кое-что в слове тоже меняется:
 

Есть слова-исключения, не подчиняющиеся общим правилам:

hyvä – parempi – paras (основа будет parhaa-)
pitkä – pitempi – pisin
uusi – uusin (суперлатив!)

Такие слова надо просто запомнить:)

Чтобы склонять финские прилагательные в превосходной степени, нужно вспомнить, как они склоняются в сравнительной и поставить перед —mma-, —mpa-, —mmi-, —mpi— букву i.
Таким образом получаются —imma-, —impa-, —immi-, —impi—.

kirkas – kirrkkaimmassa
kuuma – kuumimpaa
pitkä – pisin -> pisimmän
 

Превосходную степень часто употребляют:

1. со словами

kaikkein
Tarinoiden lukeminen on kaikkein mielenkiintoisin. Чтение сказок интереснее всего.

maailman/maapallon
Tämä elokuva kertoo maapallon suurimmista vesiputouksista. – Это кино о самом большом водопаде земного шара.
Pekka tutustui maailman kauneimpaan tyttöön. – Пека познакомился с самой красивой девушкой в мире.

mitä
Ilma oli mitä ihanin! – Какая замечательная была погода!

2. с генетивом

Suomen syvimmän järven – Päijänteen – syvyys on 95,3 m. – Глубина самого глубокого озера в Финляндии – 95,3 m.

элативом
Kuka teista kolmesta vanhin? Кто из вас троих самый старший?

транслативом
Kuka oli toiseksi nopein? Кто был второй по скорости? (был быстрее вторым)

Упражнение 1
Заполните пробелы в тексте словами в скобках, поставленными в сравнительную степень и правильный падеж.

Viime keväänä me muutimme (suuri) suurempaan asuntoon, koska meille tuli viime talvena perheenlisäystä ja me tarvitsemme enemmän tilaa. Perheemme on nyt (suuri) 1.________________. Nyt meitä on kolme. Meidän uusi asuntomme sijaitsee eräässä lähiössä kaupungin ulkopuolella. Matka keskustaan on ikävä kyllä nyt paljon (pitkä) 2.__________________. Onneksi bussit kulkevat usein – noin 10 minuutin välein. Bussi numero 167 B on (nopea) 3.__________________ kuin bussi 167, mutta se ei kulje enää kello 18.00 jälkeen. Se kulkee vain päivisin. Tässä lähiössä asuu yli 10 000 ihmistä. Alueella on monta kerrostaloa. Tämän nykyisen asunnon huoneet ovat paljon (kaunis) 4.___________________ ja (valoisa) 5. ___________________ kuin edellisen asunnon huoneet. Huoneisto on myös (hyvä) 6.__________________ kunnossa. No, sehän on selvä! Onhan tämä talo paljon (uusi) 7. __________________!
Asumme vuokralla. Tämän nykysen asunnon vuokra on muuten (halpa) 8. _________________ kuin meidän edellisen asunnon vuokra.
Ja minusta tällä aluella on (mukava) 9.___________________ asua kuin keskustassa. Täällä on (rauhallinen) 10._______________________ ja (hiljainen) 11._______________________. Sen lisäksi täällä on enemmän luontoa.
 perheenlisäys – прибавление в семье

enemmän – больше (слово тоже не подчиняется общим правилам степеней)

tila – пространство, место

lähiö – район (административный)

kaupungin ulkopuolella – за городом
ikävä kyllä – к сожалению
väli – промежуток

alue – район (область, окрестность)

kerrostalo – многоэтажный дом

edellinen – предыдущий

huoneisto – квартира

kunto – состояние

vuokra – аренда (обратите внимание на внешнеместный падеж в выражении «жить в аренду»!)

rauhallinen – спокойный

hiljainen – тихий

Упражнение 2
Поставьте слова в скобках в превосходную степень и правильную падежную форму.

Malli: (Suuri) Suurimmissa perheissä saattoi olla jopa 15 lasta.
 

1. Tämä talo on kaupungin (vanha)___________________ rakennus.
   
2. Rakennuksen omistaja oli kaupungin (rikas)__________________ kauppias.
   
3. Kauppias omisti kaupungin (hyvä)___________________ viinikellarin.
   
4. Tästä kellarista sai kaikkein (vanha)__________________  ja (arvokas) ___________________ viinejä.
   
5. Kauppian vaimo oli varmasti kaupungin (kaunis)____________________, (hoikka)_______________ ja (pitkä)_____________________.
   
6. Hänellä oli myös mitä (suloinen)______________________ kasvot.
   
7. Lapset asuivat kaikkein (valoisa)______________________ huoneessa.
   
8. Heilla oli myös talon (tilava)_______________________ parveke, jossa he kesäisin leikkivät kasvien vehreydessä.
   
9. Iltaisin he menivät nukkumaan mitä (pehmeä)_________________ ja (puhdas)_______________ sänkyihin.
   

omistaja – владелец
kauppias – торговец
viinikellari – винный погреб
arvokas – ценный
vaimo – жена
hoikka – стройный, тонкий
suloinen – милый, прелестный
tilava – просторный
parveke – балкон
vehreydessä – зелень

pehmeä – мягкий

Ответы на упражнения предыдущего урока:

Упражнение 1

1. teräviä
   
2. uusia
   
3. putkia, viemäriä
   
4. sinisiä
   
5. lyhyitä
   
6. vadelmia, persikkoita, banaaneja
   
7. lahoja
   
8. hauskoja
   
9. onnistuneita
   
10. radioita, televisioita, videoita
    
11. suuria
    
12. omenoita, päärynöitä, appelsiineja

Упражнение 2

1. mattojen
   
2. tuttavien
   
3. pitkien siltojen
   
4. rakennuksien
   
5. pilvien
   
6. vaateiden
   
7. kukkojen
   
8. useiden päivien
   
9. elokuvien
   
10. vanhojen esineiden
    
11. taitelijoiden
    
12. lapsien/lasten
    

Упражнение 3

1. bensiiniasemia, bensiiniasemia
   
2. lintuja, lintujen
   
3. perunoita, perunoiden
   
4. junia, junien
   
5. opettajia, opettajien
   

При составлении урока были использованы материалы из:

Kieli käyttöön. Suomen kielen jatko-oppikirja, Marjukka Kenttälä